We wtorek, 29 września, w Parlamencie Europejskim odbyła się debata poświęcona przyszłości polityki spójności oraz budżetowi Unii Europejskiej na lata 2028–2034. Województwo Podlaskie reprezentował marszałek Łukasz Prokorym, który wystąpił również w imieniu koalicji EURegions4cohesion zrzeszającej 149 europejskich regionów.
W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Parlamentu Europejskiego, Komisji Europejskiej oraz władz regionalnych z różnych części Europy. Wśród uczestników znalazła się również przewodnicząca Parlamentu Europejskiego Roberta Metsola.
Regiony chcą mieć większy wpływ
Jednym z głównych tematów rozmów była przyszłość polityki spójności po 2027 roku. Regiony postulują utrzymanie silnego i odrębnego finansowania, a także większy udział samorządów w podejmowaniu decyzji dotyczących wykorzystania środków europejskich.
Koalicja EURegions4cohesion przedstawiła wspólne stanowisko 149 regionów. Wśród postulatów znalazło się utworzenie odrębnego i chronionego budżetu na politykę spójności, którego wartość nie byłaby niższa niż w obecnej perspektywie finansowej 2021–2027.
Regiony proponują także wprowadzenie „siatki bezpieczeństwa”, która gwarantowałaby poszczególnym kategoriom regionów co najmniej 75 proc. środków dostępnych w obecnej perspektywie.
Pieniądze bliżej regionów
Samorządy chcą również większego wpływu na planowanie inwestycji finansowanych z funduszy UE. Jednym z proponowanych rozwiązań jest utworzenie rozdziałów regionalnych w ramach planów krajowych.
W praktyce oznaczałoby to wyodrębnienie środków dla poszczególnych regionów oraz możliwość współdecydowania o ich przeznaczeniu. Koalicja postuluje również, aby środki regionalne nie mogły być zmniejszane lub przenoszone bez formalnej zgody władz regionu.
Podlaskie zwraca uwagę na granicę UE
Podczas debaty Łukasz Prokorym mówił także o szczególnej sytuacji województwa podlaskiego jako regionu położonego przy zewnętrznej granicy Unii Europejskiej.
– Występuję tu dzisiaj w imieniu Województwa Podlaskiego – polskiego regionu, który jako zewnętrzna granica Unii Europejskiej każdego dnia w praktyce mierzy się z geopolitycznymi i terytorialnymi wyzwaniami Wspólnoty. Z tej perspektywy widać niezwykle wyraźnie: nie będzie silnej, konkurencyjnej i bezpiecznej Europy bez podmiotowych i stabilnych finansowo regionów – mówił marszałek.
Podkreślał również znaczenie przewidywalnego finansowania regionów granicznych, które – jak wskazywał – mają znaczenie nie tylko dla własnego rozwoju, ale także dla bezpieczeństwa całej Unii.
„Nie szkodzić spójności”
Wśród postulatów znalazła się także zasada „do no harm to cohesion”, czyli „nie szkodzić spójności”. Ma ona zabezpieczać środki przeznaczone na rozwój regionów przed ich przenoszeniem do innych, centralnie zarządzanych programów bez udziału samorządów.
Regiony chcą także, aby wypłaty nie były wstrzymywane z powodu reform realizowanych na poziomie krajowym, jeżeli samorządy nie mają wpływu na ich wykonanie.
Mniej biurokracji i prostsze zasady
Koalicja 149 regionów postuluje również uproszczenie zasad korzystania z funduszy europejskich. Wśród propozycji znalazły się utrzymanie zasady N+3, zwiększenie poziomu prefinansowania oraz większe środki na pomoc techniczną.
Regiony wskazują też na potrzebę lepszego połączenia polityki spójności z działaniami dotyczącymi konkurencyjności, innowacji i transformacji klimatycznej.
Polska również wskazuje na znaczenie silnej polityki spójności, szczególnie dla regionów słabiej rozwiniętych oraz wschodnich regionów przygranicznych UE.
Debata o pieniądzach na lata 2028–2034
Rozmowy dotyczące przyszłego budżetu Unii Europejskiej będą miały bezpośrednie znaczenie dla samorządów i realizowanych przez nie inwestycji. Polityka spójności jest jednym z głównych unijnych mechanizmów wspierających rozwój gospodarczy, społeczny i terytorialny regionów.
W debacie w Brukseli uczestniczyli m.in. wiceprzewodniczący Parlamentu Europejskiego Younous Omarjee i Antonella Sberna, przewodniczący regionu Nowa Akwitania Alain Rousset, przewodniczący Komisji REGI Dragoş Benea oraz przewodniczący Komisji COTER Vasco Alves Cordeiro. Wśród polskich samorządowców obecny był także wicemarszałek województwa łódzkiego Piotr Wojtysiak.
Napisz komentarz
Komentarze