Podczas konferencji podpisano deklarację o utworzeniu mechanizmu finansowania EastInvest, który w latach 2026–2027 ma uruchomić co najmniej 28 mld euro inwestycji publicznych i prywatnych na wschodniej flance UE. Instrument ten będzie wspierał projekty infrastrukturalne, energetyczne i rozwojowe oraz doradztwo dla lokalnych władz.
– To dokument, który jasno pokazuje, że bezpieczeństwo Europy zaczyna się na jej wschodniej granicy – podkreślił marszałek Prokorym. – Głos mieszkańców naszego regionu został usłyszany. Nie jesteśmy już tylko regionem przygranicznym. Jesteśmy strategicznym filarem odporności całej Unii Europejskiej.
Wydarzenie otworzyli przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen oraz wiceprzewodniczący KE ds. spójności i reform Raffaele Fitto. Ursula von der Leyen przypomniała, że rosyjska napaść na Ukrainę cztery lata temu „zmieniła świat w ciągu jednej nocy”, co wymusiło zmianę podejścia w wielu obszarach UE, a największe skutki odczuły wschodnie regiony Unii. Jak zaznaczyła, to właśnie te regiony przyczyniają się do bezpieczeństwa Europy, szczególnie w zakresie obronności, i wspierają działania całej wspólnoty.
Raffaele Fitto podkreślił, że Komisja Europejska od początku wojny traktowała bardzo poważnie sytuację regionów granicznych, nawiązując do konferencji wysokiego szczebla UE Regionów Granicznych, która odbyła się w Białowieży w czerwcu ubiegłego roku. Komunikat KE ma wspierać wschodnie regiony przygraniczne UE w radzeniu sobie z wyzwaniami gospodarczymi, społecznymi i infrastrukturalnymi. Powstał w oparciu o analizy sytuacji społeczno-gospodarczej, konsultacje z administracjami krajowymi, regionalnymi i lokalnymi oraz współpracę z partnerami publicznymi i prywatnymi, bazując także na doświadczeniach programów transgranicznych i współpracy z organizacjami międzynarodowymi.
Komunikat podkreśla rolę władz lokalnych i regionalnych w systemie bezpieczeństwa UE, wskazując na potrzebę ochrony infrastruktury krytycznej, cyberbezpieczeństwa, zarządzania kryzysowego oraz wsparcia regionów szczególnie narażonych na napięcia geopolityczne. Wschodnie regiony UE mogą liczyć na preferencyjne warunki w przyszłych inwestycjach i politykach Unii, co obejmuje korzystniejsze zasady pomocy publicznej, lepszy dostęp do funduszy na innowacje, przemysł i bezpieczeństwo, a także wsparcie projektów obronnych i o podwójnym zastosowaniu.
Gośćmi konferencji byli również wojewoda podlaski Jacek Brzozowski, rektor Uniwersytetu w Białymstoku prof. Mariusz Popławski, dyrektor Departamentu Zarządzania Funduszami i Programami Karolina Perkowska oraz Mariusz Dąbrowski z Biura Regionalnego Województwa Podlaskiego w Brukseli. Wydarzenie odbyło się dwa dni po czwartej rocznicy rosyjskiej agresji na Ukrainę, co dodatkowo podkreśliło jego symboliczny i strategiczny charakter.
Napisz komentarz
Komentarze